Chìa khóa để sống thọ

Gene tốt thì tốt đấy nhưng niềm vui thì còn tốt hơn

Một nghiên cứu của Đại học Harvard gần 80 năm qua đã chứng minh rằng cuộc sống giữa cộng đồng giúp chúng ta sống lâu hơn và hạnh phúc hơn.

Năm 1938 trong thời kỳ Đại Suy Thoái, các nhà khoa học bắt đầu theo dõi sức khoẻ của 268 sinh viên đại học Harvard, họ kỳ vọng nghiên cứu trong thời gian dài để khám phá những bí quyết giúp sống khỏe mạnh và hạnh phúc.

Họ đã nhận được kết quả ngoài sự mong đợi.

Sau khi theo dõi những người đàn ông trưởng thành trong gần 80 năm, một Nghiên cứu của Harvard về sự Phát triển của Người Trưởng Thành, nghiên cứu dài nhất thế giới về người trưởng thành, các nhà nghiên cứu đã thu thập được dữ liệu về sức khoẻ thể chất và tinh thần của họ.

Trong nhóm nghiên cứu ban đầu từ những sinh viên Đại học Harvard, hay được gọi là Nghiên cứu Grant, chỉ có 19 người vẫn còn sống, tất cả đều đang ở tuổi quá 95. Trong số những người được lựa chọn ban đầu có Tổng thống John F. Kennedy và biên tập viên Ben Bradlee lâu năm của tờ Washington Post. (Phụ nữ ban đầu không tham gia nghiên cứu vì trường chỉ có nam giới.)

Thêm nữa, các nhà khoa học cuối cùng đã mở rộng nghiên cứu đến thế hệ con cái của những đàn ông được lựa chọn ban đầu. Hiện nay con số này là 1.300 người và đang ở độ tuổi 50 và 60 để tìm ra những kinh nghiệm thời niên thiếu có ảnh hưởng như thế nào đến sức khoẻ và quá trình lão hóa. Một số người tham gia trở thành những doanh nhân, bác sĩ, luật sư thành công, trong khi những người khác lại là những người tâm thần phân liệt hay nghiện rượu, nhưng đấy không phải là những kết quả không thể tránh khỏi.

Suốt những thập kỷ qua, các nhóm đối tượng nghiên cứu đã được mở rộng. Trong những năm 1970, 456 cư dân thành phố Boston đã được lựa chọn, được gọi là Nghiên cứu Glueck, và 40 người trong số họ đến nay vẫn còn sống. Hơn một thập kỷ trước, các nhà nghiên cứu cũng đã bắt đầu với những người vợ của những người đàn ông được lựa chọn trong các nghiên cứu Grant và Glueck.

Trong những năm qua, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu quỹ đạo về sức khoẻ của người tham gia và cuộc sống của họ, bao gồm thành công hay thất bại trong sự nghiệp và hôn nhân, và phát hiện này đã tạo ra những bài học gây giật mình không chỉ cho các nhà nghiên cứu.

Robert Waldinger, giám đốc nghiên cứu, một nhà tâm thần học thuộc Bệnh viện đa khoa Massachusetts và giáo sư tâm thần học của Trường Y khoa Harvard cho biết: “Phát hiện đáng ngạc nhiên là mối quan hệ của chúng ta và niềm vui từ các mối quan hệ có ảnh hưởng mạnh đến sức khoẻ của chúng ta. “Chăm sóc cơ thể là quan trọng, nhưng chăm sóc mối quan hệ của bạn cũng là một hình thức chăm sóc bản thân. Điều đó, tôi nghĩ, là khải huyền.”

Chìa khóa để sống thọ
Những người có cuộc sống hôn nhân hài lòng nhất ở tuổi 50 là những người khỏe mạnh nhất ở tuổi 80″ Robert Waldinger nói cùng với vợ ông bà Jenifer Stone. Rose Lincol /Nhiếp ảnh nhân viên Harvard

Các mối quan hệ gần gũi, thay vì tiền bạc hay danh vọng, là những điều giúp con người sốnghạnh phúc đến suốt cuộc đời. Những mối quan hệ này bảo vệ con người khỏi những bất mãn của cuộc sống, giúp trì hoãn sự suy giảm về tinh thần và thể chất, và là những dự đoán tốt hơn về cuộc sống lâu dài và hạnh phúc so với các yếu tố về tầng lớp xã hội, IQ, hoặc thậm chí là các chủng loại gen. Phát hiện này được chứng minh trong kết quả thu thập từ những cựu sinh viên nam trường Harvard và những người tham gia trong thành phố.

Cuộc nghiên cứu dài hạn này đã nhận được tài trợ từ các quỹ riêng lẻ, nhưng chủ yếu từ viện trợ của Viện Sức Khỏe Quốc gia, Viện Tâm thần Quốc gia, và gần đây nhất là Viện Quốc gia về Người cao tuổi.

Các nhà nghiên cứu theo dõi dữ liệu gồm hồ sơ y tế đồ sộ, hàng trăm cuộc phỏng vấn và bảng câu hỏi trực tiếp. Họ đã tìm ra mối tương quan chặt chẽ giữa cuộc sống hưng thịnh của nam giới và mối quan hệ của họ với gia đình, bạn bè và cộng đồng. Một số nghiên cứu cho thấy mức độ hài lòng trong các mối quan hệ ở tuổi 50 là một yếu tố tiên đoán tốt hơn về sức khoẻ thể chất so với mức cholesterol của họ.

Waldinger nói trong một bài TED talk nổi tiếng rằng: “Khi chúng tôi tập hợp mọi thứ về họ ở độ tuổi khoảng 50, mức cholesterol ở tuổi trung niên của họ không dự đoán được họ sẽ già đi như thế nào. Mức độ hài lòng trong mối quan hệ mới là yếu tố then chốt. Những người hài lòng nhất trong mối quan hệ của họ ở tuổi 50 là những người khỏe mạnh nhất ở tuổi 80.”

Ông đã ghi lại cuộc nói chuyện TED Talk với tựa đề “Điều gì tạo nên một cuộc sống tốt đẹp? Bài học từ cuộc Nghiên cứu dài nhất về Hạnh phúc” vào năm 2015 và đã được xem 13.000.000 lần.

Các nhà nghiên cứu cũng nhận thấy sự hài lòng với cuộc hôn nhân có tác dụng bảo vệ sức khoẻ tinh thần. Nghiên cứu cũng cho thấy rằng những người có cuộc hôn nhân hạnh phúc trong độ tuổi ngoài 80 thì tinh thần vẫn không bị ảnh hưởng ngay cả khi bị đau đớn về thể xác.Trong khi người có cuộc hôn nhân không hạnh phúc cảm thấy nỗi đau về tinh thần còn nhiều hơn thể xác.

Waldinger nói, những người giữ mối quan hệ thân thiết sống lâu hơn và hạnh phúc hơn, và những người cô đơn thường qua đời sớm hơn. “Cô đơn hủy diệt chúng ta,” ông nói. “Nó có sức mạnh như nghiệm thuốc lá hay nghiện rượu.”

Theo nghiên cứu, những người sống lâu hơn và có được sức khoẻ tốt tránh được việc hút thuốc lá và uống rượu quá mức. Các nhà nghiên cứu cũng nhận thấy rằng những người có kết nối cộng đồng hiệu quả thì suy giảm tinh thần ít hơn khi họ già đi.

Gần đây, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng những người phụ nữ an tâm với bạn đời của mình thì ít bị chán nản và vui vẻ hơn trong các mối quan hệ của mình sau hai năm rưỡi, và cũng có trí nhớ tốt hơn những người có hôn nhân bất hòa.

“Cô đơn hủy diệt chúng ta. Nó có sức mạnh như nghiện thuốc lá hay nghiện rượu.” – Robert Waldinger

“Các mối quan hệ tốt không chỉ bảo vệ cơ thể chúng ta mà còn bảo vệ bộ não của chúng ta”, ông Waldinger nói trong sự kiện TED Talk. “Và những mối quan hệ tốt đẹp đó, không phải luôn hòa thuận. Một số cặp vợ chồng hơn 80 tuổi có thể cãi nhau mỗi ngày, nhưng miễn là họ cảm thấy thực sự có thể tin tưởng nhau dù cuộc chiến vẫn diễn ra, những tranh cãi đó không làm ảnh hưởng đến trí nhớ của họ.”

Theo các nhà nghiên cứu, dấu hiệu lão hóa bắt đầu từ lúc chào đời, vì vậy mọi người nên chăm sóc bản thân ở mọi giai đoạn của cuộc đời.

“Lão hóa là một quá trình liên tục,” Waldinger nói. “Bạn có thể thấy mọi người bắt đầu có sự khác biệt về quỹ đạo sức khoẻ trong độ tuổi sau 30, bởi vậy, bằng cách chăm sóc tốt bản thân, bạn có thể có một quá trình lão hóa tốt hơn. Lời khuyên tốt nhất mà tôi có thể cho là ‘Hãy chăm sóc cơ thể bạn như thể bạn còn cần nó thêm 100 năm nữa’, bởi vì bạn có thể.”

Cuộc nghiên cứu này, như đã đề cập ở đầu, đã đã trải qua một thời gian dài, với bốn đời giám đốc, mỗi nhiệm kỳ phản ánh tới mối quan tâm về y tế, quan điểm của mỗi thời đại.

Dưới thời đầu tiên, ông Clark Heath, từ 1938 đến 1954, nghiên cứu đã phản ánh quan điểm thống trị của thời đại về di truyền học và định luật sinh học. Các nhà nghiên cứu trước đây tin rằng cấu tạo thể chất, khả năng trí tuệ, và tính cách xác định sự phát triển của người trưởng thành. Họ đã thực hiện các phép tính chi tiết lên các xương sọ, lông mày và nốt ruồi, ghi chú sâu về chức năng của các cơ quan quan trọng, kiểm tra hoạt động của não thông qua các điện cực quang phổ, và thậm chí phân tích chữ viết của những người được lựa chọn.

Ngày nay, các nhà nghiên cứu rút huyết thanh để thử nghiệm ADN và đưa chúng vào máy quét MRI để kiểm tra các cơ quan và mô trong cơ thể của họ, các phương pháp có vẻ như khoa học viễn tưởng thời 1938. Theo nghĩa đó, nghiên cứu chính nó đại diện cho một giai đoạn lịch sử với những thay đổi mà cuộc sống mang lại.

Nhà tâm lý học George Vaillant, người đã tham gia nhóm nghiên cứu vào năm 1966, đã dẫn dắt cuộc nghiên cứu từ năm 1972 đến năm 2004. Vaillant là một nhà tâm lý học, nhấn mạnh vai trò của các mối quan hệ và nhận ra vai trò quan trọng của nó với những người sống thọ và vui vẻ.

“Khi cuộc nghiên cứu bắt đầu, không ai quan tâm đến sự đồng cảm hay gắng bó. Nhưng chìa khóa để lão hóa khỏe mạnh là các mối quan hệ, các mối quan hệ, các mối quan hệ.” – George Vaillant

Vaillant viết rằng sáu yếu tố dự đoán lão hóa khỏe mạnh cho nam giới trường Harvard: hoạt động thể chất, không lạm dụng rượu và thuốc lá, có kinh nghiệm để đối phó với những thăng trầm của cuộc sống, cả cân nặng tương đối và một cuộc hôn nhân ổn định. Đối với nam giới trong thành phố, giáo dục là một yếu tố bổ sung. “Những người đàn ông trong thành phố càng học được nhiều tri thức,” Vaillant viết: “càng có nhiều khả năng họ sẽ ngừng hút thuốc, ăn uống hợp lý và uống rượu một cách có kiểm soát.”

Nghiên cứu của Vaillant nêu bật vai trò của các yếu tố bảo vệ trong quá trình lão hóa khỏe mạnh. Càng nhiều yếu tố bảo vệ này, thì càng họ sống thọ hơn, hạnh phúc hơn càng cao.

Vaillant cho biết: “Khi nghiên cứu bắt đầu, không ai quan tâm đến sự đồng cảm hay gắng bó. “Nhưng chìa khóa để lão hóa khỏe mạnh lại là mối quan hệ, mối quan hệ, mối quan hệ.”

Nghiên cứu chứng tỏ rằng vai trò của di truyền học và tổ tiên sống lâu không quan trọng đối với tuổi thọ so thay vì mức độ hài lòng với các mối quan hệ ở tuổi trung niên, đây được xem là một nhân tố tiên đoán tốt về tuổi già. Nghiên cứu cũng bác bỏ ý tưởng rằng nhân cách của người dân “đặt như thạch cao” vào năm 30 tuổi và không thể thay đổi.

Chìa khóa để sống thọ
“Rõ ràng những người như xác tàu chìm khi họ ở khoảng 20 hoặc 25 tuổi lại trở thành những người tuyệt vời ở độ tuổi 80”, ông nói. “Mặt khác, nghiện rượu và trầm cảm có thể từ những người đã từng có cuộc sống như các ngôi sao và từ bỏ chúng khi cuộc đời kết thúc như khi tàu chìm.”

Giáo sư Robert Waldinger là giám đốc Nghiên cứu Harvard về Phát triển Người lớn, một trong những nghiên cứu dài nhất trên thế giới về cuộc sống người trưởng thành. Rose Lincoln / Nhiếp ảnh Nhân viên Harvard

Vị giám đốc đời thứ tư của cuộc nghiên cứu, Waldinger đã mở rộng nghiên cứu thế hệ vợ con của những người đàn ông được lựa chọn ban đầu. Đó là nghiên cứu thế hệ thứ hai, và Waldinger hy vọng sẽ tiếp tục mở rộng vào thế hệ thứ ba và thứ tư. Ông nói về nghiên cứu dài hạn này có thể chưa từng được nhân rộng, và thêm rằng vẫn còn nhiều điều cần phải học.

Waldinger cho biết: “Chúng tôi đang cố gắng nghiên cứu cách thức mọi người quản lý sự căng thẳng, cho dù cơ thể của họ đang ở trong một kiểu “chiến đấu” hay “chạy trốn”. “Chúng tôi muốn tìm hiểu làm thế nào mà một thời thơ ấu khó khăn đã qua nhiều thập kỷ vẫn làm hủy hoại cơ thể ở độ tuổi trung niên và sau đó.”

Lara Tang ’18, một người nghiên cứu về sinh học và tiến hóa của con người gần đây đã tham gia làm trợ lý nhóm nghiên cứu, tận dụng cơ hội để tìm ra một số câu trả lời. Cô tham gia vào nhóm nghiên cứu này sau khi đọc bài diễn thuyết của Waldinger ở sự kiện TED Talk trong một lớp học của cô.

“Điều đó thúc đẩy tôi nghiên cứu nhiều hơn về sự phát triển của người trưởng thành”, Tang nói. “Tôi muốn biết những trải nghiệm thời thơ ấu ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển của sức khoẻ thể chất, sức khoẻ tinh thần và hạnh phúc sau này”.

Khi được hỏi về những bài học mà ông học được từ cuộc nghiên cứu này, ông Waldinger, một Thiền sư, nói rằng ông thiền định hàng ngày, đầu tư thời gian và năng lượng vào mối quan hệ của mình nhiều hơn trước đây.

Waldinger nói: “Thật dễ cô lập, tập trung làm việc và không nhớ rằng ‘Ồ, tôi đã không gặp những người bạn này trong một thời gian dài.’ Vì vậy, tôi cố gắng chú ý hơn đến các mối quan hệ của tôi hơn tôi trước đây.”

Nguồn: http://news.harvard.edu/gazette/story/2017/04/over-nearly-80-years-harvard-study-has-been-showing-how-to-live-a-healthy-and-happy-life/